غربالگری سرطان پروستات: آسیبهای مشخص با مزیتهای نامطمئن!
Download a PDF of this pageسرطان پروستات دومین سرطان شایع در مردان است [14] و به دو نوع تقسیم میشود. بعضی مردان به نوع تهاجمی آن مبتلا میشوند که بهسرعت گسترش مییابد و میزان مرگومیر آن بالاست، اما بسیاری از مردان به نوع دیگری مبتلا میشوند که به آهستگی رشد میکند و هرگز به سلامتی آنها آسیبی نمیزند.
در حالت ایدهآل، یک آزمایش غربالگری برای تشخیص سرطانهای خطرناک وجود دارد؛ با این امید که بتوان آنها را درمان کرد؛ زیرا درمان هر نوع از سرطان پروستات عوارض جانبی ناخوشایندی مانند بیاختیاری ادرار و ناتوانی جنسی بههمراه دارد؛ حتی اگر خود سرطان موجب بروز مشکلات نشود، عوارض ناخواستهٔ آن هزینهٔ زیادی را به بیمار تحمیل میکند. [15]
در بیشتر مردان مبتلا به سرطان پروستات، سطوح خونی مادهای به نام آنتیژن اختصاصی پروستات (PSA) افزایش مییابد؛ با این حال، هیچ نقطهٔ تمایز (cut-off) واضحی وجود ندارد که بتوان بین افراد مبتلا به سرطان و افراد سالم تفاوتی قائل شد [16] و از هر پنج مرد مبتلا به سرطان که از نظر بالینی ظاهر واضحی دارند، یکی از آنها دارای سطوح طبیعی PSA است.
Overdiagnosing prostate cancer
Prostate cancer has been described as the par excellence example of overdiagnosis. Read moreدر حال حاضر، آزمایشهای روتین PSA از مردان سالم برای غربالگری سرطان پروستات از سوی متخصصان، گروههای بیماران و شرکتهایی که این آزمونها را میفروشند، با اشتیاق ترویج میشود و استفاده از آنها در بسیاری از کشورها پذیرفته شده است. لابی غربالگری Pro-PSA، بهویژه در ایالاتمتحده آمریکا بسیار سروصدا به پا کرده است. تخمین زده میشود در آمریکا سالانه ۳۰ میلیون مرد آزمایش میشوند و این اعتقاد وجود دارد که این کاری منطقی است؛ بنابراین چه شواهدی وجود دارد که تشخیص زودهنگام سرطان پروستات با غربالگری PSA منجر به بهبود بیماری در مردان میشود و چه مواردی دربارهٔ آسیبهای مرتبط با این آزمایش شناخته شده است؟
در حال حاضر، شواهد مهمی دربارهٔ مزایا و مضرات غربالگری PSA در دسترس است. در سال ۲۰۱۰ میلادی، (۱۳۸۹ شمسی)، نتایج همهٔ کارآزماییهای مربوط بهشکلی نظاممند مرور شد. این ارزیابی نشان داد (همانگونه که انتظار میرفت) هرچند غربالگری PSA احتمال تشخیص سرطان پروستات را افزایش میدهد، شواهدی مبنی بر تأثیر آن روی میزان مرگومیر ناشی از سرطان یا میزان مرگومیر کلی وجود ندارد. [17]
Discoverer of PSA speaks out
‘The test’s popularity has led to a hugely expensive public health disaster. It’s an issue I am painfully familiar with.."Read more
وی در سال ۲۰۱۰ میلادی (۱۳۸۹ شمسی) نوشت:
«چهار دهه قبل، هرگز تصور نمیکردم که این کشف به چنین فاجعهای برای سلامت عمومی منجر شود. جامعهٔ پزشکی باید با این واقعیت مواجه شود و از بهکارگیری نادرست غربالگری PSA جلوگیری کند. این کار موجب صرفهجویی میلیاردها دلار و نجات میلیونها مرد از درمانهای غیرضروری و ناتوانکننده خواهد شد».
حداقل هر فرد باید قبل از انجام آزمون PSA از محدودیتهای آن و پیامدهای جانبی احتمالی ناشی از آن مطلع شود.
همانطور که گروهی از کارشناسان خاطرنشان کردند: «[مردان] باید به این نکته توجه داشته باشند که این آزمایش نمیتواند [به آنها] بگوید آیا با سرطانی تهدیدکننده مواجه هستند یا خیر، اما میتواند آنها را بهسوی انبوهی از آزمونها و درمانهایی هدایت کند که شاید بهتر باشد از آنها اجتناب کنند». [18]
بعدی: غربالگری سرطان ریه: زود، اما نه بهاندازه کافی زود؟